नवीन लेखन...

कोकण रेल्वेच्या बोगद्याची देखभाल

कोकण रेल्वेवर एकूण ९२ बोगदे आहेत. त्यांची एकूण लांबी ८३.६ किलोमीटर आहे. यातील नऊ बोगदे दोन किलोमीटरपेक्षा जास्त लांबीचे आहेत. त्यासाठी खोदकाम करताना सर्व प्रकारचे दगड आणि माती आढळून आली. या बोगद्यातील सर्वात मोठा बोगदा रत्नागिरीजवळील करबुडे गावापाशी आहे. त्याची लांबी ६.५ किलोमीटर आहे.

अशा बोगद्यातून गाडी गेल्यावर इंजिनातून बाहेर पडणाऱ्या धुरामुळे प्रदूषण होते. त्यामुळे बोगद्यात हवा खेळती ठेवणे हे गरजेचे असते. त्यासाठी या सगळ्या बोगद्यात छतावर मोठमोठे पंखे बसविले आहेत. तसेच बोगद्यामधील हवेमध्ये कार्बन-मोनॉक्साईड व सल्फर आदीचे प्रमाण मोजणारी उपकरणे बसविली आहेत. धुराचे मोजमापनही केले जाते. ही मोजणी २४ तास चालू असते. जर काही कारणाने गाडी बोगद्यात उभी राहिली तर बोगद्याच्या छतावरील पंखे लगेच चालू केले जातात.

अशी ही यंत्रणा नातुवाडी बोगद्यासाठी प्रथम इंग्लंडहून आणली गेली. पण नंतर मात्र रेल्वेच्या कुशल अभियंत्यांनी अशी यंत्रणा भारतातच तयार केली आणि ती आज गेली अनेक वर्षे अजूनही व्यवस्थित चालू आहे.

काही लांब बोगद्यांमध्ये रूळ आणि त्याखालील यंत्रणेची देखभाल सुलभ व्हावी म्हणून खडीविरहित ट्रॅक-प्रणाली वापरण्यात आली. आहे. त्यामुळे लांब लांब बोगद्यातील देखभाल सुलभ झाली आहे. त्याशिवाय इतर बोगद्यात गँगमन जाऊन इतर लाइनसारखीच त्यांची देखभाल करतात.

झिरपणारे पाणी आणि गाड्यांच्या धडधडीमुळे बोगद्याच्या आतील खडकांची झीज होऊन तडे जातात. असे भाग तोडून काढावे लागतात. हे कार्य कोळप रेल्वे स्टेशनमध्ये असलेल्या रेल मोटर व्हेईकल या स्वयंचलित यंत्रणेने होते.

२००४ सालापासून प्रत्येक बोगद्यात २४ तासासाठी गँगमन ठेवण्यात आले आहेत. हे लोक रेल्वे लाइनीतील धोके अथवा अन्य गोष्टी पाहून इशारे देतात. जवळच्या फोनने ते कंट्रोल रूमला फोन करून सतर्क करू शकतात. शिवाय इतरही अनेक खबरदारीचे उपाय योजलेले आहेत. सर्व बोगद्यात दिवे लावले आहेत. त्यामुळे कोकण रेल्वेची सुरक्षा वाढलेली आहे.

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*


महासिटीज…..ओळख महाराष्ट्राची

गडचिरोली जिल्ह्यातील आदिवासींचे ‘ढोल’ नृत्य

गडचिरोली जिल्ह्यातील आदिवासींचे

राज्यातील गडचिरोली जिल्ह्यात आदिवासी लोकांचे 'ढोल' हे आवडीचे नृत्य आहे ...

अहमदनगर जिल्ह्यातील कर्जत

अहमदनगर जिल्ह्यातील कर्जत

अहमदनगर शहरापासून ते ७५ किलोमीटरवर वसलेले असून रेहकुरी हे काळविटांसाठी ...

विदर्भ जिल्हयातील मुख्यालय अकोला

विदर्भ जिल्हयातील मुख्यालय अकोला

अकोला या शहरात मोठी धान्य बाजारपेठ असून, अनेक ऑईल मिल ...

अहमदपूर – लातूर जिल्ह्यातील महत्त्वाचे शहर

अहमदपूर - लातूर जिल्ह्यातील महत्त्वाचे शहर

अहमदपूर हे लातूर जिल्ह्यातील एक महत्त्वाचे शहर आहे. येथून जवळच ...

Loading…

error: या साईटवरील लेख कॉपी-पेस्ट करता येत नाहीत..